توركستانە یڭیدن باقمق
ملّی اگیتیم باقانلغینڭ مفرداتدە ”اورتە آسیە“ یرینە ”توركستان“ افادەسنە كچیش یاپمسی، ایلك باقیشدە بسیط بر تریم دگیشیكلگی كبی آلغیلانابیلیر. آنجق بو ترجیح، كلمەلرڭ چوق أوتەسندە، درین تاریخ شعورینڭ و حافظەنڭ یڭیدن اویانیشیدر. چونكە توركستان؛ جغرافی بر صینیرڭ دگل؛ تورك اسلام مدنیتنڭ علملە، عرفانلە و حكمتلە یوغرولدیغی قلبڭ آدیدر.
بخارا، سمر قند، ترمذ، ماوراء النهر... بو بركتلی حوضە؛ حدیثدن فقهە، ماتماتیكدن آصترونومی و فلسفەیە قدر انسانلغڭ یولنی آیدینلاتان دیوآسا بر میراث بیراقدی بزە. امام بخارینڭ تیتیزلگی، امام ماتوریدینڭ درینلگی، فارابینڭ فلسفەسی بو طوپراقلردە كوك صالدی.
عثمانلیجە اگیتیم و كولتور دكگیسی اولارق بو آی، صحیفەلریمزی توركستانە آچدق. آماجمز سادەجە كچمشڭ شانلی صحیفەلرینی یاد ایتمك دگل؛ او كوچلی كوكلرلە بوكونڭ دنیاسی آراسندە صاغلام بر كوپرو قورابیلمك. چوق ایی بیلییورزكە مدنیتلر، حافظەلرینی دیری طوتابیلدكلری سورجە كلەجگە یوڭ ویرەبیلیرلر.
توركستانی آڭلامق، اصلندە كندی علمی میراثمزی و مدنیت یورویوشمزی یڭیدن كشف ایتمكدر. بو صاییمزڭ، او قديم روحی حسّ ایتمەیە و بو بویوك میراثی یڭی نسللرە آقتارمەیە وسیلە اولمەسنی دیلییورز.
كیفلی اوقومەلر.
TÜRKİSTAN’A YENİDEN BAKMAK
Millî Eğitim Bakanlığı’nın müfredatta “Orta Asya” yerine “Türkistan” ifadesine geçiş yapması, ilk bakışta basit bir terim değişikliği gibi algılanabilir. Ancak bu tercih, kelimelerin çok ötesinde, derin tarih şuurunun ve hafızanın yeniden uyanışıdır. Çünkü Türkistan; coğrafi bir sınırın değil; Türk-İslam medeniyetinin ilimle, irfanla ve hikmetle yoğrulduğu kalbin adıdır.
Buhara, Semerkant, Tirmiz, Maveraünnehir… Bu bereketli havza; hadisten fıkha, matematikten astronomi ve felsefeye kadar insanlığın yolunu aydınlatan devasa bir miras bıraktı bize. İmam Buhârî’nin titizliği, İmam Mâtürîdî’nin derinliği, Farabî’nin felsefesi bu topraklarda kök saldı.
Osmanlıca Eğitim ve Kültür Dergisi olarak bu ay, sayfalarımızı Türkistan’a açtık. Amacımız sadece geçmişin şanlı sayfalarını yad etmek değil; o güçlü köklerle bugünün dünyası arasında sağlam bir köprü kurabilmek. Çok iyi biliyoruz ki medeniyetler, hafızalarını diri tutabildikleri sürece geleceğe yön verebilirler.
Türkistan’ı anlamak, aslında kendi ilmî mirasımızı ve medeniyet yürüyüşümüzü yeniden keşfetmektir. Bu sayımızın, o kadim ruhu hissetmeye ve bu büyük mirası yeni nesillere aktarmaya vesile olmasını diliyoruz.
Keyifli okumalar.